नेपालको वर्तमान आर्थिक स्थितिपत्र, २०८३
नेपालको वर्तमान आर्थिक स्थितिपत्रका आधारभूत तथ्यहरू:
- सार्वजनिक गर्ने निकाय: नेपाल सरकार, अर्थ मन्त्रालयद्वारा
- सार्वजनिक मिति: वैशाख १४, २०८३
- अर्थमन्त्री डा. स्वर्णिम वाग्लेले २०८२ चैत्र १३ गते पद बहाली गरेपछि अर्थतन्त्रको वास्तविक अवस्था सार्वजनिक गर्ने निर्णयअनुसार यो पत्र तयार पारिएको,
- उद्देश्य: मुलुकको विद्यमान आर्थिक, सामाजिक तथा शासकीय अवस्थाको यथार्थपरक चित्रण गर्दै आगामी कार्यदिशा निर्धारणमा सहयोग पुर्याउनु यसको मुख्य उद्देश्य; यसले नीतिगत सुधार, सुशासन सुदृढीकरण र दिगो आर्थिक रूपान्तरणका लागि आवश्यक मार्गचित्र प्रदान गर्ने विश्वास लिइएको,
नेपालको वर्तमान आर्थिक स्थितिपत्र (२०८३) मा समेटिएका महत्वपूर्ण आर्थिक तथा सामाजिक तथ्य र तथ्याङ्कहरूलाई निम्न विस्तृत तालिकामा प्रस्तुत गरिएको छ:
१.) समष्टिगत आर्थिक सूचकहरू (Macroeconomic Indicators):
|
विषय
|
प्रमुख तथ्य/तथ्याङ्क
|
अवधि/कैफियत
|
|---|---|---|
|
आर्थिक वृद्धिदर
|
३.५ प्रतिशत (प्रक्षेपण)
|
आ.व. २०८२/८३
|
|
कुल गार्हस्थ्य उत्पादन (GDP)
|
६,१०७.२२ अर्ब रुपैयाँ
|
आ.व. २०८१/८२ (प्रचलित मूल्यमा)
|
|
प्रतिव्यक्ति आय
|
१,५१७ अमेरिकी डलर
|
आ.व. २०८१/८२
|
|
मुद्रास्फीति (Inflation)
|
२.१३ प्रतिशत
|
आ.व. २०८२/८३ (फागुनसम्मको औसत)
|
|
कृषि क्षेत्रको योगदान
|
२५.२ प्रतिशत
|
GDP मा हिस्सा (आ.व. २०८१/८२)
|
|
सेवा क्षेत्रको योगदान
|
६२.० प्रतिशत
|
GDP मा हिस्सा (आ.व. २०८१/८२)
|
|
उद्योग क्षेत्रको योगदान
|
१२.८ प्रतिशत
|
GDP मा हिस्सा (आ.व. २०८१/८२)
|
२.) सार्वजनिक वित्त र ऋण (Public Finance & Debt):
|
विषय
|
प्रमुख तथ्य/तथ्याङ्क
|
अवधि/कैफियत
|
|---|---|---|
|
कुल राजस्व सङ्कलन
|
१,१७९.८२ अर्ब रुपैयाँ
|
आ.व. २०८१/८२
|
|
कुल सार्वजनिक ऋण
|
२,८७८.३० अर्ब रुपैयाँ
|
२०८२ फागुनसम्म
|
|
ऋणको GDP सँग अनुपात
|
४३.८ प्रतिशत
|
२०८२ असार मसान्तसम्म
|
|
बेरुजु रकम
|
७३३.१९ अर्ब रुपैयाँ
|
२०८१ असारसम्म (तीन तहकै)
|
|
पुँजीगत खर्च
|
कुल विनियोजनको ६४.१ प्रतिशत
|
विगत एक दशकको औसत
|
३.) बाह्य र वित्तीय क्षेत्र (External & Financial Sector):
|
विषय
|
प्रमुख तथ्य/तथ्याङ्क
|
अवधि/कैफियत
|
|---|---|---|
|
विप्रेषण आप्रवाह (Remittance)
|
१,४४९.६५ अर्ब रुपैयाँ
|
२०८२ फागुनसम्म
|
|
विदेशी विनिमय सञ्चिति
|
३,४१३.७७ अर्ब रुपैयाँ
|
२०८२ फागुनसम्म (१८.५ महिनाको आयात धान्न पर्याप्त)
|
|
व्यापार घाटा
|
GDP को २५.० प्रतिशत
|
आ.व. २०८१/८२
|
|
निक्षेप खाता संख्या
|
६ करोड २० लाख ६० हजार
|
२०८२ फागुनसम्म
|
|
निष्क्रिय कर्जा (NPL)
|
५.४२ प्रतिशत
|
२०८२ माघ मसान्तसम्म
|
४.) भौतिक पूर्वाधार र सामाजिक क्षेत्र (Infrastructure & Social Sector):
|
विषय
|
प्रमुख तथ्य/तथ्याङ्क
|
अवधि/कैफियत
|
|---|---|---|
|
विद्युत जडित क्षमता
|
४,१०५ मेगावाट
|
२०८२ फागुनसम्म
|
|
विद्युत पहुँच
|
९९.० प्रतिशत जनसंख्या
|
२०८२ सम्म
|
|
साक्षरता दर (६ वर्ष+)
|
७६.३ प्रतिशत
|
जनगणना २०७८ अनुसार
|
|
गरिबीको रेखामुनि
|
२०.२७ प्रतिशत (करिब ६० लाख जनसंख्या)
|
२०७९/८० को सर्वेक्षण अनुसार
|
|
बेरोजगारी दर
|
१२.६ प्रतिशत
|
चौथो जीवनस्तर सर्वेक्षण अनुसार
|
|
मातृ मृत्युदर
|
१५१ (प्रति लाख जीवित जन्म)
|
२०२२ को सर्वेक्षण अनुसार
|
|
शहरी जनसंख्या
|
२७.१ प्रतिशत
|
जनगणना २०७८ अनुसार
|