विश्व पुस्तक तथा प्रतिलिपि अधिकार दिवस, २०२६
- हरेक वर्ष अप्रिल २३ का दिन संसारभर पठन संस्कृति र लेखकको अधिकारको सम्मानमा यो दिवस मनाइन्छ।
- मिति: अप्रिल २३, २०२६ (वि.सं. २०८३ वैशाख १०)
- घोषणा गर्ने निकाय: युनेस्को (UNESCO) - सन् १९९५ देखि
- मुख्य उद्देश्य: पुस्तकको महत्त्व बुझाउने, पठन संस्कृतिको विकास गर्ने र लेखकहरूको बौद्धिक सम्पत्ति (Copywright) को रक्षा गर्ने,
- सन् २०२६ को मूल नारा: "दिगो विकास लक्ष्य हासिल गर्न साहित्यको भूमिका" (Role of literature to achieve Sustainable Development Goals)
- विश्व पुस्तक राजधानी २०२६: रबात (मोरक्को)
- युनेस्कोले मोरक्कोको राजधानी रबात (Rabat) लाई सन् २०२६ को लागि 'विश्व पुस्तक राजधानी' घोषणा गरेको,
- प्रमुख कारण: रबातमा ५४ वटा प्रकाशन गृह, अफ्रिकाकै तेस्रो ठूलो पुस्तक मेला र बढ्दो पुस्तक पसलहरू रहेका,
- लक्ष्य: महिला र युवाहरूमा साक्षरता बढाउने, गरिब समुदायमा पुस्तकको पहुँच पुर्याउने र स्थानीय प्रकाशन उद्योगलाई सहयोग गर्ने,
- क्रम: सन् २०२५ को राजधानी 'रियो दि जेनेरियो' पछि रबातले यो जिम्मेवारी सम्हाल्ने,
- अप्रिल २३ को दिन विश्व साहित्यका तीन दिग्गज हस्तीहरूको स्मृति दिवसका रूपमा पनि लिइन्छ:
- विलियम शेक्सपियर (William Shakespeare)
- मिग्वेल डी सर्भान्तेस (Miguel de Cervantes)
- इन्का गर्सिलासो डेला भेगा (Inca Garcilaso de la Vega)
- नेपालमा संस्कृति, पर्यटन तथा नागरिक उड्डयन मन्त्रालय र नेपाल प्रज्ञा-प्रतिष्ठानले यस वर्ष निम्न विषयमा जोड दिएका छन्:
- डिजिटल प्रतिलिपि अधिकार: डिजिटल युगमा अनलाइन सामग्रीको चोरी (Piracy) नियन्त्रण र बौद्धिक सम्पत्तिको सुरक्षा,
- पठन संस्कृति: युवा पुस्तालाई सामाजिक सञ्जालबाट पुस्तक पढ्ने बानीतर्फ आकर्षित गर्ने,
- कानुनी सचेतना: प्रतिलिपि अधिकार रजिस्ट्रारको कार्यालय मार्फत लेखकहरूलाई उनीहरूको कानुनी अधिकारबारे जानकारी गराउने,
विश्व पुस्तक राजधानीको सूची:
| क्रम | वर्ष (सन्) | सहर | देश |
| १ | २००१ | मड्रिड | स्पेन |
| २ | २००२ | अलेक्जेन्ड्रिया | इजिप्ट |
| ३ | २००३ | नयाँ दिल्ली | भारत |
| ४ | २००४ | एन्टवर्प | बेल्जियम |
| ५ | २००५ | मोन्ट्रियल | क्यानडा |
| ६ | २००६ | टुरिन | इटाली |
| ७ | २००७ | बोगोटा | कोलम्बिया |
| ८ | २००८ | एम्स्टर्डम | नेदरल्याण्ड्स |
| ९ | २००९ | बेरुत | लेबनान |
| १० | २०१० | ल्युब्लियाना | स्लोभेनिया |
| ११ | २०११ | ब्युनस आयर्स | अर्जेन्टिना |
| १२ | २०१२ | येरेभान | अर्मेनिया |
| १३ | २०१३ | बैंकक | थाइल्याण्ड |
| १४ | २०१४ | पोर्ट हारकोर्ट | नाइजेरिया |
| १५ | २०१५ | इन्चोन | दक्षिण कोरिया |
| १६ | २०१६ | व्रोकला | पोल्याण्ड |
| १७ | २०१७ | कोनाक्री | गिनी |
| १८ | २०१८ | एथेन्स | ग्रीस |
| १९ | २०१९ | शारजाह | संयुक्त अरब इमिरेट्स |
| २० | २०२० | क्वालालम्पुर | मलेसिया |
| २१ | २०२१ | तिब्लिसी | जर्जिया |
| २२ | २०२२ | ग्वाडालजारा | मेक्सिको |
| २३ | २०२३ | आक्रा | घाना |
| २४ | २०२४ | स्ट्रासबर्ग | फ्रान्स |
| २५ | २०२५ | रियो दि जेनेरियो | ब्राजिल |
| २६ | २०२६ | रबात | मोरक्को |
